Ο Λιμένας Ηγουμενίτσας έχει χαρακτηριστεί ως Λιμένας Διεθνούς Ενδιαφέροντος στο Λιμενικό Σύστημα της Χώρας και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους λιμένες της Δυτικής Ελλάδας. Είναι ενταγμένος στο Διευρωπαϊκό Δίκτυο Μεταφορών (TEN-T) και λειτουργεί ως βασική πύλη της Ελλάδας προς την Ιταλία και τη Δυτική Ευρώπη, εξυπηρετώντας σημαντικές επιβατικές και εμπορευματικές ροές.
Η γεωγραφική θέση του λιμένα, στο βορειοδυτικό άκρο της χώρας και στο δυτικό άκρο της Εγνατίας Οδού, τον καθιστά κομβικό σημείο σύνδεσης της Ελλάδας με την Ιταλία, τη Δυτική Ευρώπη και τις αγορές της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Ο λιμένας διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο στην ανάπτυξη των συνδυασμένων μεταφορών και στη διασύνδεση των θαλάσσιων μεταφορών της Αδριατικής με τα εθνικά και διεθνή οδικά δίκτυα, αποτελώντας βασική πύλη εισόδου και εξόδου επιβατών και εμπορευμάτων.
Με τη Σύμβαση Παραχώρησης μεταξύ του Ελληνικού Δημοσίου και της Οργανισμός Λιμένος Ηγουμενίτσας Α.Ε. παραχωρήθηκε στην εταιρεία το αποκλειστικό δικαίωμα χρήσης, λειτουργίας, διαχείρισης και εκμετάλλευσης των στοιχείων της χερσαίας και θαλάσσιας λιμενικής ζώνης του λιμένα. Τον Οκτώβριο του 2023 ολοκληρώθηκε η μεταβίβαση του 67% του μετοχικού κεφαλαίου της Ο.Λ.ΗΓ. Α.Ε. σε ιδιώτη επενδυτή.
Στο πλαίσιο της σύμβασης παραχώρησης και του αναπτυξιακού σχεδιασμού του λιμένα, προβλέπεται η εκπόνηση και έγκριση νέου Αναπτυξιακού Προγράμματος και Μελέτης Διαχείρισης (Master Plan), με σκοπό τη βελτίωση της λειτουργικότητας και της ανταγωνιστικότητας του λιμένα, την ενίσχυση των εμπορευματικών και επιβατικών δραστηριοτήτων και τη βελτιστοποίηση της αξιοποίησης της χερσαίας λιμενικής ζώνης.
Δυνάμει του άρθρου 159 του ν. 4635/2019, όπως ισχύει, το Εθνικό Αναπτυξιακό Ταμείο έχει οριστεί ως αρχή σχεδιασμού για την εκπόνηση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΣΜΠΕ) του Master Plan του Λιμένα Ηγουμενίτσας. Η ΣΜΠΕ εξετάζει τις περιβαλλοντικές παραμέτρους του προτεινόμενου αναπτυξιακού σχεδιασμού και υποστηρίζει την περιβαλλοντική αδειοδότηση των έργων και παρεμβάσεων που προβλέπονται στο Master Plan.
Οι κύριες αναπτυξιακές παρεμβάσεις περιλαμβάνουν λειτουργική αναδιοργάνωση και βελτιστοποίηση των υφιστάμενων υποδομών, ανάπτυξη υποδομών ηλεκτροδότησης ελλιμενισμένων πλοίων από ξηράς (cold ironing), εγκατάσταση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και λοιπών έργων ενεργειακής αναβάθμισης, καθώς και, σε μελλοντικό στάδιο ανάπτυξης, επέκταση των υποδομών πλαγιοπρυμνοδέτησης για την εξυπηρέτηση μεγαλύτερων πλοίων Ro-Ro και Ro-Pax, δημιουργία εγκαταστάσεων αποθήκευσης και ανεφοδιασμού ναυτιλιακών καυσίμων, καθώς και ανάπτυξη οργανωμένου χώρου φύλαξης, διαχείμασης και ήπιων επισκευών σκαφών αναψυχής. Όλες οι παρεμβάσεις εντάσσονται στη στρατηγική μετασχηματισμού του λιμένα σε σύγχρονο και περιβαλλοντικά βιώσιμο «Πράσινο Λιμένα» (Green Port).